Ông chủ ChatGPT: Nhiều công ty viện cớ triển khai AI để sa thải
Ông chủ ChatGPT: Nhiều công ty viện cớ triển khai AI để sa thải nhân viên
Sam Altman, CEO của OpenAI và được mệnh danh là “cha đẻ” của ChatGPT, đã đưa ra một nhận định gây chấn động dư luận: nhiều công ty đang sử dụng việc triển khai Trí tuệ nhân tạo (AI) như một “cái cớ” hoàn hảo để thực hiện các đợt sa thải nhân viên hàng loạt. Phát biểu này đã làm dấy lên một cuộc tranh luận gay gắt về vai trò thực sự của AI trong làn sóng cắt giảm nhân sự đang diễn ra trên toàn cầu.
AI: Tấm bình phong cho các quyết định quản trị?
Trong một cuộc phỏng vấn, Sam Altman đã thẳng thắn chỉ ra rằng, mặc dù AI chắc chắn sẽ làm thay đổi thị trường lao động trong tương lai, nhưng ở thời điểm hiện tại, công nghệ này chưa đủ tiên tiến để thay thế hoàn toàn vai trò của con người trong hầu hết các ngành nghề. Ông cho rằng, các công ty đang đổ lỗi cho AI để che giấu những lý do thực sự đằng sau các quyết định sa thải, chẳng hạn như tái cấu trúc doanh nghiệp, hoạt động kinh doanh kém hiệu quả hoặc các quyết định sai lầm từ ban lãnh đạo.
Việc viện cớ AI mang lại một lợi thế tâm lý. Thay vì thừa nhận những yếu kém nội tại, các công ty có thể vẽ ra một bức tranh về sự đổi mới và tầm nhìn tương lai, nơi họ đang “đi trước đón đầu” một cuộc cách mạng công nghệ. Điều này giúp họ giảm bớt sự chỉ trích từ công chúng và các nhà đầu tư, đồng thời chuyển hướng sự chú ý khỏi những vấn đề cốt lõi của doanh nghiệp. Thực tế, nhiều vị trí bị cắt giảm không hề liên quan trực tiếp đến những lĩnh vực mà AI có thể tự động hóa.
Năng lực thực sự của AI hiện tại
Cần phải nhìn nhận một cách khách quan rằng, các mô hình AI như ChatGPT hiện nay hoạt động hiệu quả nhất với vai trò là một công cụ hỗ trợ, một “trợ lý ảo” giúp tăng cường năng suất cho con người. Chúng có thể soạn thảo email, viết mã, phân tích dữ liệu, tóm tắt văn bản, nhưng chúng vẫn cần sự chỉ đạo, kiểm duyệt và tư duy phản biện từ con người để đảm bảo kết quả cuối cùng chính xác và phù hợp với ngữ cảnh.
Nhiều chuyên gia đồng tình với quan điểm của Altman. Họ cho rằng làn sóng sa thải gần đây có liên quan nhiều hơn đến tình hình kinh tế vĩ mô không chắc chắn, lãi suất tăng và việc các công ty công nghệ đã tuyển dụng quá mức trong giai đoạn bùng nổ sau đại dịch. Khi giai đoạn “thắt lưng buộc bụng” bắt đầu, họ cần một lý do hợp lý để cắt giảm chi phí, và AI đã trở thành một lựa chọn hoàn hảo.
Tương lai việc làm và sự thích ứng của người lao động
Mặc dù AI có thể đang bị dùng làm “vật tế thần”, không thể phủ nhận rằng công nghệ này sẽ định hình lại thị trường lao động trong dài hạn. Thay vì lo sợ bị thay thế, người lao động cần chủ động thích ứng bằng cách trang bị cho mình những kỹ năng mới. Trọng tâm sẽ không còn là thực hiện các tác vụ lặp đi lặp lại, mà là khả năng sáng tạo, tư duy chiến lược, giải quyết vấn đề phức tạp và hợp tác hiệu quả với AI.
Các doanh nghiệp cũng cần có trách nhiệm hơn trong việc đào tạo lại và nâng cao kỹ năng cho đội ngũ nhân viên của mình. Việc tích hợp AI vào quy trình làm việc nên nhằm mục đích giải phóng con người khỏi những công việc nhàm chán để họ có thể tập trung vào các nhiệm vụ có giá trị cao hơn. Trong bối cảnh công nghệ liên tục thay đổi, khả năng học hỏi và khám phá những điều mới là chìa khóa để tồn tại và phát triển. Giống như việc người dùng tìm đến các nền tảng giải trí kỹ thuật số mới mẻ như Betvip để trải nghiệm, người lao động cũng cần tìm tòi và làm chủ các công cụ AI để nâng cao giá trị bản thân.
Kết luận
Phát biểu của Sam Altman như một lời cảnh tỉnh, buộc chúng ta phải nhìn nhận sâu sắc hơn về câu chuyện AI và việc làm. Việc đổ lỗi cho công nghệ là một lối thoát dễ dàng nhưng không giải quyết được gốc rễ của vấn đề. Thay vì coi AI là kẻ thù, cả doanh nghiệp và người lao động nên xem nó là một chất xúc tác cho sự thay đổi, một cơ hội để tái định nghĩa lại công việc và tạo ra một tương lai nơi con người và máy móc có thể hợp tác để đạt được những thành tựu to lớn hơn.
